Yenilenmiş arayüzüyle karşınızda!


“Dinin siyasetle hiç ilgisi olmaması gerektiğini söyleyenler, dinin ne olduğunu bilmiyorlar demektir.”

Mahatma Gandhi

Kullanıcı 
Şifre
 

*her saat güncellenmektedir

[*4.650 yazı içinden]

 Arşiv

 İki yanlış arasında

Yazara Mesaj Gönder

KUR’ÂN-I HAKÎM’DE mü’minler, başka vasıfların yanı sıra, ‘yûkinûn’ diye de tarif edilirler. Bu tarif, iman ile yakîn arasındaki irtibatı bildirir. Mü’minin Allah’ın varlığına inanırken, yakîn haliyle, bir asla ve delile dayanarak iman ettiğini ima eder.

Yakîn, mü’minlerden yalnızca iman noktasında istenilen bir keyfiyet de değildir. Rabb-ı Rahîm, mü’minlerin hayatın her alanında yakînle hareket etmesini istemektedir. Bir şey hakkında doğrulanmış kesin bilgi anlamında yakîne mukabil, yanlış olma ihtimali de bulunan kesinlikten uzak bilgi anlamında zan, Kur’ân’da herhangi birşey hakkında hüküm vermek için yeterli ve geçerli addedilmez. Kur’ân, defaatle, mü’minlere “Zanna göre hükmetmeyin” emrini verir.

Buna karşılık, zan, ne yazık ki hayatlarımızın bir gerçeğidir. Zira, hissiyatına göre hükmetmeye meyyaldir insan. Yanılmış ve yanıltılmış olmaktan, hele ‘enayi yerine konulmak’tan da hiç hoşnut olmaz. O yüzden, hakkında kesin bir bilgi olmadığı halde bir kişinin bir noktada suçlu olduğunun ‘zannedildiği’ durumlarda, o kişinin o suçu işlemiş olduğu görüşünü kabul etme eğilimi sergiler. Hele bir de karşıdaki kişi veya onun ait olduğu ortam ile ilgili olumsuz hisleri varsa, kesinlikle böyle davranır. “Zandan sakının” buyuran Kur’ân’ın bunu “Zannın çoğu büyük günahtır” diye gerekçelendirmesi, bu açıdan manidardır. Çünkü, ‘zannın çoğu’ suizandır. İnsan, suizan mümkünse, hüsnüzan etmeme eğilimindedir. Yanlış çıkacak bir hüsnüzandan dolayı aptallık ve enayilikle suçlanma ihtimali, ona çok ağır gelir. Yanlış çıkan suizandan yakasını sıyırması ise hayli kolaydır: “N’apayım, öyle zannettim!”

Resûl-i Ekrem’in (a.s.m.) ortaya koyduğu bir denklemin, suizanna meyyal insanın belirsizlik durumunda alması gereken tavrı açıkça ortaya koyduğunu düşünüyorum.

Âişe’nin bildirdiğine göre, Efendimiz aleyhissalâtu vesseâmın duruşu, zandan değil yakînden yana olduğu gibi, cezadan değil aftan yanadır. O, “Elinizden geldikçe, hadd cezalarını Müslümanlardan defedin. [Muteber] bir özrü varsa hemen salıverin” buyurmuş ve eklemiştir: “Zira imamın yanlışlıkla affetmesi yanlışlıkla ceza vermesinden daha hayırlıdır.”

Bu hadisin son cümlesi, gündelik hayatta birileri ve birşeyler için hüküm verme durumunda olan hepimiz açısından, şöyle genelleştirilebilir: “Yanlışlıkla affetmek, yanlışlıkla ceza vermekten daha hayırlıdır.” Keza, yanlışlıkla masum bilmek, yanlışlıkla suçlu görmekten daha hayırlıdır.

İhtimal ki, masum veya mazur bilip affettiğimiz gerçekten suçlu olabilir. Dolayısıyla, affımızda yanılmış olabiliriz. Ancak, yanlışlıkla af dönüşü olan bir yol olduğu halde, yanlışlıkla cezalandırma yolunun dönüşü yoktur. Birincide, af gören kişinin suçu sabit olduğunda gereken yapılabilir. Bir kişi suçsuz olduğu halde suçlandığında ise, onun kişiliğine ve şerefine leke sürüldüğü gibi, maddî ve hayatî açıdan dönüşsüz yollara girme riski bulunmaktadır. Nitekim, işlemediği bir hırsızlık isnadına binaen hırsız diye anılan, işlemediği bir suç siciline işlenen, işlemediği bir fiilden dolayı adı kötüye çıkan, işlemediği cinayetten dolayı idam edilen nice insan bulunmaktadır.

İki yanlış arasında, kişilerin hayatları ve kişilik hakları açısından ehven olanı seçmek: yanlışlıkla masum bilmeyi yanlışlıkla suçlamaya, yanlışlıkla affetmeyi yanlışlıkla ceza vermeye tercih etmek...

Bir yapabilsek!




Yeni Asya Gazetesi, 16.06.2005

  16.06.2005

© 2015 karakalem.net, Metin Karabaşoğlu


Ama

Kayıpları kazanca çevirmek

İmtisal

Şöhret neden riyadır?

Kazananlar, kaybedenler

‘Çırak’ın düşündürdükleri

Ölümün anlamı

Uğursuz bir düşünce: uğursuzluk!

Nereye yönelmeli?

İmanın asgarî şartı

İstenmeyen şahitlikler

Yüz aç adamın huzurunda

İhlâs ve iktisat

Bir haksızlık karşısında

Tektipleşmede son adım

Ne insan bu kadar basit, ne de hayat sıradan

Tutunamayanlar için

İki yanlış arasında

‘İslâm sanatı’nın söylediği

İnsancıl ve tepkisiz

Kırılma noktası

Namaz ve tesettür

Görüntünün iktidarı

Yarına hazır mıyız?

Tesettür karşıtlığı üzerine bir psikanaliz

Firavun sarayındaki mü’min

Dünü ve bugünüyle İstanbul’un söylediği

Öngörüler ve sonra görülenler

Başka bir açıdan Pakistan tecrübesi

Tarih okuyanlar, tarihin canına okuyanlar

‘Kamusal alan’ kimin alanı?

Milliyetçiliklerin milletlere ettiği kötülükler

Anneler, eşler

Sevgi tüketimi

“Bediüzzaman’ı anlamak”, ama nasıl?

Alenîlik

Şehit olsanız bile...

‘Mikro iktidar’ üzerine

Özenmek, imrenmek...

Bir göz hatırı için

Ehakkı ararken

Mâruf ve münker

Mü’minler nasıl kardeş olur?

Genişlik, derinlik

Yüzleşme noktası

Abdülhakim Murad’ı okurken

Ezber bozmak, oyun bozmak

‘Diyalog’a evet, ama kimlerle?

‘Ene’ üzerine bir hasbihal

Başka bir açıdan toptancılık

Bir bomba, bir Müslümanın elinde ise, ‘İslâmî’ midir?

Diyaloğun adresi!

Fazla mı temiziz sahi?

İçe dönük diyalog

Masumiyet, silâhtan daha güçlüdür

O yağmuru beklerken

Risale-i Nur ve tasavvuf: Doğru sözler, yanlış anlamalar

Risâle-i Nur ve tasavvuf: Hak yolda iki şerit

Söylenmesi doğru olmayan doğrular

Toptancılık kime yarar?

Üzülebilmek

Fakihlere övgü

  1.  Bu yazının yazarına mesaj göndermek istiyorum.
  2.  Bu yazının uygun formatta çıktı'sını almak istiyorum.
  3.  Bu yazının geçtiği eseri incelemek -veya satın almak- istiyorum.


© 2000-2015 Karakalem Yayıncılık Ltd. Şti.
Tel: (0212) 511 7141  GSM: (0543) 904 6015
E-mail: karakalem@karakalem.net
Program & tasarım: Orhan Aykut